Archive

Posts Tagged ‘3167’

Yeni Çek Kanunu Bir Örtülü Aftır

18/02/2012 Yorum bırakın

3167 sayılı yasa döneminde düzenlenen tüzel kişiye ait çekler yönünden bir nevi af çıkmıştır.
5941 sayılı döneminde ise yasanın 5/4 maddesinde “Karşılıksız çek düzenleyen, adına karşılıksız çek düzenlenen ve ileri düzenleme tarihli çek üzerinde yazılı tarihe göre kanunî ibraz süresi içinde ibrazında, karşılığını ilgili banka hesabında bulundurmayan gerçek ve tüzel kişi hakkında, soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısının talebi üzerine, sulh ceza hâkimi tarafından, kovuşturma evresinde resen mahkeme tarafından, karşılıksız çıkan her bir çekle ilgili olarak, çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararı verilir.” düzenlemesi vardır.
Açılan davalar tüzel kişilerin yetkilisi gerçek kişiler hakkındaydı.İddianamelerde tüzel kişi yönünden bir talep yoksa “resen” tüzel kişi hakkında yasaklama kararı vermeyip yetkili gerçek kişiler hakkında yasaklama veriyorduk.Yasa değişikliği ile tüzel kişi yetkililerinin sorumluluğu kalktı.Hesap sahibi sıfatıyla iddianamede gösterilmeyen tüzel kişiler hakkında da yasaklama verilip verilemeyeceği tartışılması gereken bir konudur.

>Karşılıksız çek Yargıtay içtihat

10/03/2010 Yorum bırakın

>Daire:10 Tarih:2010-02-01 Esas No:2009/21320 Karar No:2010/1785 Antalya 7.Asliye Ceza Mahkemesi
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Sanık Ahmet Muhsin K. hakkında karşılıksız çek keşide etme hükmüyle ilgili olarak;
20/12/2009 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 5941 sayılı Çek Kanunu ile 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmış, dava konusu karşılıksız çek keşide etme suç unsurları ve yaptırımları farklı biçimde yeniden düzenlenmiş olduğundan; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 2 ve 7.maddeleri de gözetilerek, sanığın hukuksal durumunun bu kapsamda tekrar değerlendirilip belirlenmesi gereği,
B- Sanık Kulaçlar Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkındaki hükümle ilgili olarak;
20/12/2009 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 5941 sayılı Çek Kanunu ile 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanunun yürürlükten kaldırılmış ve adına karşılıksız çek düzenlenen tüzel kişiler hakkında sadece güvenlik tedbiri olarak çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı öngörülmüş ise de; 20/12/2009 tarihinden önce işlenen karşılıksız çek keşide etme fiilinden dolayı TCK 5 ve 20/2.maddeleri ile 5560 sayılı Kanunla değişik 5252 sayılı Kanunun geçici 1.maddesi uyarınca tüzel kişiler hakkında yaptırım uygulanmasına olanak kalmaması nedeniyle, sanık şirketin beraatine karar verilmesinde zorunluluk bulunması,
Bozmayı gerektirmiş, sanıklar müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin BOZULMASINA, 01/02/2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Başkan Üye Üye Üye Üye
Daire:10 Tarih:2010-02-01 Esas No:2009/21320 Karar No:2010/1785 Antalya 7.Asliye Ceza Mahkemesi

>Çek erken ibraz beraat kararı

04/03/2010 3 yorum

>
Karşılıksız çek üzerinde yazılı vadesinden önce bankaya ibraz edilmiş ve Karşılıksız çıkan çekle ilgili Yeni çek kanunu lehe hükümler uyarınca verilmiş beraat kararı..

GEREKÇELİ KARAR TÜRK MİLLETİ ADINA
ŞİŞLİ 13. ASLİYE CEZA MAHKEMESİ

HAKİM: ELİF EFE 35265
C. SAVCISI: ABDULMELİK PEKER 31451
KATİP: GÜLSÜM ÖZCAN 128012
DAVACI:K.H.
KATILAN: ANADOLU BANK AŞ, Kartal/İSTANBUL
VEKİLİ: Av. AYKUT ERDOĞAN, Cumhuriyet Mah. Silahşor Cad. No: 77 Şişli/İSTANBUL
SUÇ TARİHİ: 05/08/2008 – 01/08/2008 – 26/08/2008 – 16/09/2008
SUÇ: Karşılıksız Çek Keşide Etme
SUÇ YERİ: İSTANBUL/ŞİŞLİ
KARAR TARİHİ: 25/02/2010
Şişli C. Başsavcılığınca düzenlenen iddianame ile sanık hakkında karşılıksız çek keşide ettiği iddiası ile mahkememizde açılan kamu davasının yapılan yargılaması sonucunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Şişli C. Başsavcılığınca düzenlenen iddianame ile sanık hakkında karşılıksız çek keşide ettiği iddiası ile 3167 Sayılı çek yasası 16/1 maddesi uyarınca cezalandırılması istemi ile kamu davası açılmıştır.
Yargılama aşamasında, sanığa usulüne uygun çağrı kağıdı tebliğ edilmiş, sanık duruşmalara gelmediği gibi savunma da yapmamıştır.
C.SAVCISI ESAS HAKKINDAKİ MÜTALAASINDA
Her ne kadar sanık hakkında karşılıksız çek keşide etmek suçundan dolayı mahkememize kamu davası açılmış ise de dosya kapsamına, toplanan kanıtlara ve dosya içerisinde bulunan Örneğine göre; şikayet konusu olan çekin keşide tarihinden Önce Ödeme için ilgili bankaya ibraz edildiği çek5941 sayılı çek kanunu 3/8, 5/1, Geçici madde 1/5 maddeleri uyarınca keşide tarihinden önceki çek ibrazı hukuken geçersiz bulunduğu yeni yasadaki iş bu düzenlemenin sanığın lehine olduğu anlaşılmakla; unsurlar itibariyle oluşmayan suçtan sanığın beraatına karar verilmesi kamu adına talep ve mütalaa olunur demiştir.
Dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna göre; 20/12/2009 tarihinde yürürlüğe giren 5941 sayılı çek yasası 5/1. maddesinde üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibrazında, çekle ilgili olarak karşılıksızdır işlemi yapılmasına… aynı yasanın geçici 1/5. maddesinde “31/12/2011 tarihine kadar üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce çekin ödenmek için muhatap bankaya ibrazı geçersizdir hükmü yer almaktadır. TCK’nın 7 maddesi uyarınca zaman bakımından sanığın lehine olan hükümlerin uygulanması gerekmektedir.
Sonradan çıkan yasa hükümleri uyarınca suç olarak belirtilmeyen bir eylemden dolayı sanığa ceza verilmesi mümkün değildir. Suça konu çekin keşide tarihinin 05/08/2008 – 01/08/2008 – 26/08/2008 – 16/09/2008 olduğu, 13/06/2008 tarihinde bankaya ibraz edildiği hüküm tarihinden önce yürürlüğe giren ve sanık lehine olduğu anlaşılan yasa uyarınca sanığın üzerine atılı suçun unsurları oluşmadığı anlaşıldığından sanığın beraatına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Her ne kadar sanık hakkında karşılıksız çek keşide etmek suçundan 3167 saydı yasanın 16/1 maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmış ise de yapılan yargılama ve toplanan delillere ve 20/12/2009 tarihinde resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5941 sayılı çek yasası 5/1 5/3 maddesinde belirtilen suçun unsurları oluşmaması nedeniyle sanığın atılı suçtan BERAATİNE,
Yargılama giderinin kamu üzerinde bırakılmasına,
Dair, katılan vekilinin yüzüne karşı; sanığın ve sanık müdafiinin yokluğunda
iddia makamında Cumhuriyet Savcısı Abdülmelik Peker 31451 olduğu halde tefhimden itibaren 7 gün içinde mahkememize verilecek dilekçe ile veya zabıt katibine beyanda bulunarak tutanak düzenlenmesi suretiyle Yargıtay da temyiz yolu açık olmak üzere verilen mütalaaya uygun olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 25/02/2010

>Şirket Müdürüne ceza kararı

28/02/2010 212 yorum

>
Karşılıksız çek nedeniyle şirkette hissesi olmayan fakat şirket müdürü olduğu için, Mali müdür sıfatıyla verilen Adli Para cezası Mahkeme kararı..
İZMİR 3. ASLİYE CEZA MAHKEMESİ
HAKİM: MEHMET TACETTİN KUMOVA 22041
C. SAVCISI: ZEKİ TÜRER 28270
KATIP: MİNE ÇANKIRILI
DAVACI: K.H.
GEREKÇELİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
SUÇ: KARŞILIKSIZ ÇEK KEŞİDE ETME
SUÇ TARİHİ / SAATİ: 25/08/2008
SUÇ YERİ: İZMİR/MERKEZ
KARAR TARİHİ: 30/12/2009
Yukarıda aşık kimliği yazılı sanık hakkında mahkememizde yapılan açık duruşma sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Sanık F’in yetkilisi olduğu şirketin Yapı Kredi Bankası İzmir …….. Şubesindeki hesabından aldığı çeki 25/08/2008 tarihinde 10.832,00 TL bedelle keşide ettiği süresinde ibrazında karşılığının bulunmadığının belirlendiği düzeltme hakkını kullanmadığı, süresinde çek bedeli gecikme faizi ve tazminatını Ödemediği iddia ve cezalandırılması istenmiştir.
Müşteki vekili müdahale ile sanığın cezalandırılmasına karar verilmesini istemiştir.
Sanığın adresine CMK 195 ihtaratlı davetiye çıkarılmış eşi imzasına tebliğ edilmiş, sanık gelerek savunma yapmamıştır.
Müdahilin yetkili hamil bulunduğu süresinde şikayet ettiği, soruşturma evrakı içindeki belgelerden anlaşılmıştır.
Çek fotokopisi, banka ihbar yazısı ve düzeltme hakkının kullanılmadığına dair cevabı sanığa ait imza sirküleri, nüfus ve adli sicil kaydı, dosyadadır,
iddia makamı esas hakkında mütalaasında özetle; sanığın üzerine atılı karşılıksız çek keşide suçunun sükutunun kabulü ile sanığın suçunun 4814 Sayılı Yasa ile Değişik 3167 Sayılı Çek Yasası 16/1-3 maddesinde düzenlendiği, yargılama sırasında yürürlüğe giren 5941 Sayılı Çek Kanunu 5/1 maddesinde düzenlendiği, bu maddeler uyarınca sanığın lehine olacak şekilde cezalandırılmasına, karar verilmesi yönünde görüş bildirmiştir.
Toplanan deliller karşısında şikayetçinin yetkili hamil olduğu, sanık F.. yetkisine istinaden ….. seri nolu şirket çekini 10.832,00 TL olarak 25/08/2008 tarihinde keşide ettiği, süresinde ibrazında karşılığının bulunmadığı, çekin yasal unsurları taşıdığı düzeltme hakkının kullanılmadığı gibi çek bedelinin ödenmeyip, gecikme faizi ve tazminatının da ödenmediği bu suretle sanığın üzerine atılı suçun suç tarihinde yürürlükte bulunan 4814 Sayılı Yasa ile değişik 3167 Sayılı Çek Yasası 16/1-3 maddesi doğrultusunda sübuta erdiği, anlaşılmış, Ancak;
Yargılama sırasında 5941 Sayılı Çek Kanunu 20/12/2009 günlü Resmi Gazetede yayımlanarak aynı gün yürürlüğe girmiş, 9. maddesi ile 3167 Sayılı Çek Yasası yürürlükten kaldırılmış, 3. maddesinde ibrazında, çekin karşılıkız olduğunun tespiti 5. maddesinde ceza sorumluluğu çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı düzenlenmiş olup buna göre ceza sorumluluğunun çek hesabı sahibine çek hesabının tüzel kişilik adına olması halinde tüzel kişiliğin mali işlerini yürütmekle görevli yönetim organı üyesi, böyle bir belirleme yoksa yönetim organını oluşturan gerçek kişi veya kişilere ait olacağı, karşılıksız kalan miktarın İse kısaca ibraz tarihinde hesapta bulunan miktar ve bankanın ibraz tarihi itibariyle ödemekle yükümlü olduğu miktar çek bedelinden indirildikten sonraki kalam kısım olacağı açıklanmıştır,
Sanığın hukuki durumunun 5941 sayılı Çek Yasası’nın getirdiği hükümler açısından yapılan değerlendirilmesinde ise;
sanığın çek hesabı sahibi bulunan tüzel kişiliğin çek keşidesi ile yetkili müdürü olduğu, çekin kanuni ibraz süresi içerisinde ibraz edildiği ve çek karşılığının bankada bulunmadığı, belirlenmiştir.
Sanığın gün para cezası tayininde 5237 Sayılı TCK’nın 61. maddesinde sayılan kriterler gözetilerek gün adli para cezası belirlenmiş ve TCK’nın 52. maddesindeki kriterler doğrultusunda birim gün miktarı belirlenerek yapılan hesaplama sonunda varılan sonucun çek bedelinden ve karşılıksız kalan miktarından az olduğu, varılan bu sonuç itibariyle yeni yasal düzenlemenin sanık lehine sonuç verdiği anlaşılıp kabul edilmiş, sanığın 5941 Sayılı Çek Yasası 5/1 ve 8 TCK’nın 52. maddeleri doğrultusunda cezalandırılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur, Bu nedenle
HÜKÜM
Sanık F.. ‘in yetkilisi olduğu şirketin çek hesabından aldığı …. seri numaralı çekini 25/08/2008 tarihinde 10.832,00 TL bedelle keşide ettiği; yasal süresinde ibrazında karşılığını hazır etmeyerek karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet vermek suretiyle sübuta eren eylemi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte olun sonucu itibariyle sanık lehine olduğu anlaşılıp kabul edilen 5941 Sayılı Çek Yasası 5/1 maddesi uyarınca suçun işleniş şekil ve özellikleri çekin miktarı gözetilerek (1) takdiren ve teşriden 50 gün süre ile adli para cezası ile cezalandırılmasına,
Sanığın adli para cezasını TCK’nın 52 maddesi uyarınca dosya içeriğinden anlaşılan (2) ekonomik ve diğer şahsi halleri gözetilerek günlüğü takdiren 20,00 TL’den paraya çevrilmek suretiyle 1.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına,
Ancak hükmedilecek adli para cezası çek bedelinin karşılıksız kalan miktarından az olamayacağından ibraz tarihindeki bankanın ödemekle Sorumlu olduğu miktar olan 435,00 TL’nin çek bedelinden indirimi suretiyle hesaplanan (3) karşılıksız kalan miktar olan 10.397,00 TL ADLİ PARA CEZASI İLE CEZALANDIRILMASINA,
Sanığın 5941 Sayılı Çek Kanunu 5/1 maddesi uyarınca çek düzenleme ve çek hesabı açmadan yasaklanmasına, yasaklama kararının 5941 Sayılı Çek Kanunu 5/8 maddesi uyarınca TC. Merkez Bankasına bildirilmesine, 1000.00-TL maktu vekalet ücretinin sanıktan alınarak müdahile verilmesine
Bu dosya için sarf olunan (11,75) TL yargılama giderinin sanıktan tahsiline
Dair, hükmün tefhim yada tebliğinden itibaren 7 gün içersinde mahkemenin yazılı yada tutanak tanzim ettirmek üzere sözlü başvurmak suretiyle Yargıtay ‘ da temyiz yasa yolu açık olmak üzere, isteme uygun olarak verilen karar, sanık ve müdahil vekilinin yokluğunda C.Savcısı Zeki Türer’in huzurunda açıkça okunup anlatıldı. 30/12/2009
Katip 95900
Hakim 22041

Mahkeme, şirketin mali müdürünü cezalandırmış,
(1) takdiren ve teşriden 50 gün süre ile adli para cezası ile cezalandırılmasına,

(2) ekonomik ve diğer şahsi halleri gözetilerek günlüğü takdiren 20,00 TL’den paraya çevrilmek suretiyle 1.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına,
(3) karşılıksız kalan miktar olan 10.397,00 TL ADLİ PARA CEZASI İLE CEZALANDIRILMASINA,

1-Bu Adli Para cezası ödenmedi diyelim, infaz savcısı, 50 gün süre ilemi infaz edecek
2. maddeyi geçtik diyelim, 3- 10.397,00 Adli Para cezasını günlüğü 100 TL den hesaplayıp 103 gün hapis cezasıyla mı cezalandıracak..
Her şirket müdürü de, Mali Müdürmü? oda ayrı bir tartışma konusu

>3167 ÇEK KANUNU KARŞI OY YAZISI

17/02/2010 Yorum bırakın

>Daire:10
Tarih:2009
Esas No:2007/8699
Karar No:2009/605
Kaynak:MAHKEME DOSYASI
İlgili Maddeler:3167 SY’NIN 16/1-3, TCK’nun 20, 43, 52, 53, 60, 61.MADDELERİ.
İlgili Kavramlar:KARŞILIKSIZ ÇEK KEŞİDE ETMEK SUÇUNDA KARŞI OY GEREKÇESİ

Karşılıksız çek keşide etmek suçundan sanıklar Yılmaz.. ve Muhammet.. hakkında ANTALYA 6. Asliye Ceza Mahkemesince yapılan yargılama sonucu, 21.12.2006 tarihinde 2005/452 esas ve 2006/1001 karar sayı ile kurulan mahkumiyet hükmünün sanıklar tarafından temyiz edilmesi üzerine, dava dosyasının Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının onama isteyen tebliğnamesi ile 12.06.2007 tarihinde Dairemize gönderildiği anlaşıldı. Dosya incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Yargılama sürecinin yasaya uygun olarak yapıldığı; delillerin gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı; eylemin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı; vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı; eyleme uyan suç tipi ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün istem gibi ONANMASINA, 26.01.2009 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ:
5237 SAYILI Türk Ceza Kanununun 5. maddesinin birinci fıkrasında Bu Kanunun genel hükümleri, özel ceza kanunları ve ceza içeren kanunlardaki suçlar hakkında da uygulanır ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun geçici 1. maddesinde Diğer kanunların, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun Birinci Kitabında yer alan düzenlemelere aykırı hükümleri, ilğili kanunlarda gerekli değişiklikler yapılıncaya ve en geç 31 Aralık 2008 tarihine kadar uygulanır denmesine, sözü edilen kanunların kabul edildiği tarihten sora 3167 sayılı Çekle Ödemelerin ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanunda değişiklik yapılmamasına göre; 3167 sayılı Kanunun karşılıksız çek keşide etmek suçuna ilişkin 16. maddesindeki yaptırımlarla ilgili hükümlerinin, 5237 sayılı TCKnın 20, 43, 52, 53, 60 ve 61. maddelerinde yer alan genel hükümlerine aykırı olduğu, aykırı olan hükümlerin yerine 5237 sayılı TCKnın genel hükümlerinin uygulanmasında ve buna bağlı olarak sanıkların hukuksal durumunun yeniden değerlendirilip belirlenmesinde zorunluluk bulunduğu, bu nedenle hükümlerin bozulması gerektiği kanısını taşıdığımdan, çoğunluğun onama yönündeki görüşüne katılmıyorum. 26.01.2009
Ali KINACI

>Yeni Çek Kanunu Yargıtay içtihat

09/02/2010 497 yorum

>

yargitay

YARGITAY
Daire Adı: 10. Ceza Dairesi
Esas No: 2008/2928
Geliş Tarihi: 20/02/2008
Mahkemesi: Denizli 7. Asliye Ceza Mahkemesi
Mahkeme Esas No: 2006/69
Mahkeme Karar No: 2006/260
Mahkeme Karar Tarihi: 31/05/2006
Dava Türü: 3167 Sayılı Kanuna Muhalefet
Karar No: 2010/999
Karar: BOZMA
20.12.2009 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 5941 sayılı “Çek Kanunu” ile 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmış, dava konusu suçun unsurları ve yaptırımları farklı biçimde yeniden düzenlenmiş olduğundan; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 2 ve 7. maddeleri de gözetilerek, sanığın hukuksal durumunun bu kapsamda tekrar değerlendirilip belirlenmesinde zorunluluk bulunması bozmayı gerektirmiştir. (10. C.D.Karar Tarihi 25.01.2010. Esas No: 2008/2928. Karar No: 2010/999)

YARGITAY
10. Ceza Dairesi
Esas No:2009/15031
Geliş Tarihi:28/09/2009
Mahkemesi:Kadıköy 6. Asliye Ceza Mahkemesi
Mahkeme Esas No:2007/439
Mahkeme Karar No:2007/918
Mahkeme Karar Tarihi:28/11/2007
Dava Türü:Karşılıksız Çek Keşide Etme
Karar No:2009/19857
TÜRK MİLLETİ ADINA VERİLEN
YARGITAY KARARI
Karşılıksız çek keşide etmek suçundan sanık Tuncer YILDIRIM hakkında KADIKÖY 6. Asliye Ceza Mahkemesince yapılan yargılama sonunda, 28.11.2007 tarihinde, 2007 / 439 esas, 2007 / 918 karar sayı ile mahkumiyet kararı verildiği; hükmün sanık tarafından süresi içinde temyiz edildiği; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca bozma isteğiyle dava dosyasının tebliğname ekinde 28.09.2009 tarihinde Dairemize gönderildiği anlaşıldı. Dosya incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
1 – Sanığın sorgusu için gönderilen çağrı kağıdında, 5271 sayılı CMK’nın 195. maddesinde öngörülen, duruşmaya gelmediği takdirde yokluğunda yargılamaya devam edileceği yönündeki yasal uyarının yer almadığı gibi; soruşturma aşamasında Cumhuriyet Savcılığına bildirdiği bilinen en son adresi yerine, muhatap banka şubesinden gönderilen resmi belgelerdeki eski iş adresine Tebligat Kanunu’nun 35. maddesindeki yöntemle tebliğ edildiğinin anlaşılması nedeniyle; sanığın usulüne uygun olarak yeniden duruşmaya çağrısının sağlanması gerektiği gözetilmeksizin, yokluğunda yargılama yapılarak hüküm kurulması suretiyle savunma hakkının kısıtlanması,
2 – 20.12.2009 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 5941 sayılı “ Çek Kanunu “ ile 3167 sayılı “ Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun” yürürlükten kaldırılmış, dava konusu suçun yaptırımları farklı biçimde yeniden düzenlenmiş olduğundan; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 2 ve 7. maddeleri de gözetilerek, sanığın hukuksal durumunun bu kapsamda tekrar değerlendirilip belirlenmesinde ve ayrıca, “( 1 ) numaralı bozma nedeni de göz önünde bulundurularak”, 5941 sayılı Kanun’da, 3167 sayılı Kanun’un aksine, 5271 sayılı CMK’nın 195. maddesinde yazılı açıklamanın yer aldığı davetiyenin tebliğ edilerek sanığın yokluğunda hüküm kurulmasının öngörülmemiş olması nedeniyle, sanığın sorgusunun yapılmasından sonra bir karar verilmesinde zorunluluk bulunması,
3 – Kabule göre; adli para cezasının, 5083 sayılı Kanun’un 1. maddesi ile hükümden sonra 01.01.2009 tarihinde yürürlüğe giren Bakanlar Kurulu’nun 04.04.2007 tarih ve 2007 / 11963 sayılı kararın 1. maddesi uyarınca Türk Lirası ( TL ) olarak belirlenmesinde zorunluluk bulunması,
Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün istem gibi BOZULMASINA, İNFAZIN DURDURULMASINA sanığın başka bir suçtan hükümlü ya da tutuklu değil ise serbest bırakılması için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazı yazılmasına, 28.12.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

(KADIKÖY 6. ASLİYE CEZA MAHKEMESİ 28.11.2007 gün ve 2007/439 esas 2007/918 – YARGITAY 10. C.D.’nin 2009/15031 esas 2009/19857 karar sayılı ilamı)

KARŞILIKSIZ ÇEK SUÇLARINDA DOSYADA BULUNMASI GEREKEN BELGELER
DOSYA İNCELEME – HÜKÜM
5941
Sayılı Çek Kanunu ile Yasada düzenlenen karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet vermek suçlarında;
UYARLAMA YARGILAMASI VE HÜKÜM VERME
Yargılama dosyasında;
A –) İbraz sırasında banka tarafından alınan çek fotokopisi veya aslının onaylı sureti (fotokopisi)
B-) Hesap sahibi gerçek kişinin imza sirküleri (varsa; vekilin imza sirküleri, vekaletnamesi veya temsilcisinin imza sirküleri, temsile ilişkin belgeler)
C-) 1 – Hesap sahibi tüzelkişi adına çek düzenlemekle yetkili temsilcileri veya vekillerinin imza sirküleri
2 – Tüzelkişinin mali işlerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organı üyesinin kim olduğuna ilişkin bilgi ya da tüzelkişinin mali işlerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organı üyesi belirlenmemişse; tüzelkişinin yönetim organını oluşturan gerçek kişilerin tamamına ilişkin bilgiler, Bulunmalıdır.
1 – ŞİKAYET HAKKI:
Karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet vermek suçu şikayete bağlı suçlardan olduğu için şikayetçinin şikayete hakkı olup olmadığı araştırılmalıdır.
Karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet vermek suçunda şikayet hakkı HAMİL’e tanınmıştır. Hamil; çeki elinde bulunduran kişidir.
Çeki elinde bulundurması (hamil olması) koşuluyla; emrine çek keşide edilen, çeki bankaya ibraz eden veya ciro silsilesine uygun olarak çekin arkasında cirosu bulunan kişinin şikayet hakkı vardır.
(5941 Sayılı Çek Kanunu madde 5/1.)
2 – ŞİKAYET SÜRESİ:
Şikayetin süresinde yapılıp yapılmadığı araştırılmalıdır.
Şikayet süresi T.C.K. nın genel hükümlerinde düzenlenmiştir.
Şikayet süresi altı aydır.
(5237 Sayılı T.C.K. nun 73 / 1. maddesinde : (1) Soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olan suç hakkında yetkili kimse altı ay içinde şikâyette bulunmadığı takdirde soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. )
3 – ŞİKAYETİN BAŞLANGIÇ TARİHİ:
5941
Sayılı Çek Kanunu‘nda şikayet süresinin başlangıç tarihi, çekin kanuni ibraz süresi içerinde bankaya ibraz edildiği ve karşılıksızdır işleminin yapıldığı tarihtir.
4- ÇEKİN UNSURLARI:
Çekin unsurlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.
Çekin unsurları T.T.K. nun 692. maddesinde sayılmıştır.
T.T.K. nun 692. maddesindeki unsurlara ilave olarak, 5941 Sayılı Çek Kanunu 2. maddesinde sayılan bazı bilgilerin de çekin üzerine yazılması gerekmektedir. Ancak; 2. maddede sayılan bilgilerin çekin üzerine yazılmamış olması, T.T.K. nun 692. maddesindeki unsurları taşıması kaydıyla çekin geçerliliğini etkilemez. (Madde 2/9)
4814 sayılı yasayla değişik 3167 sayılı Çek Yasası 3. maddesine göre 31.07.2003 tarihi ile 5941 Sayılı Çek Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 20.12.2009 tarihi arasında düzenlenen çeklerde vergi kimlik numarası T.T.K. nun 692. maddesinde sayılan unsurlara ilave unsur olarak aranacak ve bu tarihler arasında düzenlenen çeklerde vergi kimlik numarasının bulunmaması; çekin geçerliliğini etkileyecek, çek adi belge niteliğinde kabul edilecektir.
T.T.K. nun 692. maddesinde sayılan çekin unsurlarından herhangi birisinin veya 31.07.2003-20.12.2009 tarihleri arasında düzenlenen çeklerde vergi kimlik numarasının bulunmaması (eksik olması) halinde; 3167 Sayılı Çek Yasası 16. veya 5941 Sayılı Çek Kanunu 5/1. maddesinde düzenlenen suç oluşmaz, ancak bu durumda dolandırıcılık suçunun oluşup oluşmadığı kararda tartışılmalıdır.
4 – İBRAZ TARİHİ:
Çekin süresinde ibraz edilip edilmediği araştırılmalıdır.
5941 Sayılı Çek Kanunu göre çekin muhataba ibraz edildiği tarih, karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet vermek suçunun oluşumunu etkilemektedir.
5. maddenin 1. fıkrasına göre; çekin, üzerinde yazan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içerisinde ibrazı halinde karşılıksızdır işlemi yapılırsa suç oluşmaktadır. Önceden ibraz halinde bu maddede düzenlenen suç oluşmamaktadır.
İbraz süresinin nasıl hesaplanacağı T.T.K. 708. maddesinde gösterilmiştir.
(T.T.K. Madde 708 – Bir çek keşide edildiği yerde ödenecekse on gün; keşide edildiği yerden başka bir yerde ödenecekse bir ay içinde muhataba ibraz edilmelidir.
Ödeneceği memleketten başka bir memlekette keşide edilen çek keşide yeri ile ödeme yeri aynı kıtada ise bir ay ve ayrı ayrı kıtalarda ise üç ay içinde muhataba ibraz edilmelidir.
Bu bakımdan, bir Avrupa memleketinde çekilip ve Akdeniz’de sahili bulunan bir memlekette ödenecek olan ve bilmukabele Akdeniz’de sahili olan bir memlekette çekilip bir Avrupa memleketinde ödenmesi lazım gelen çekler aynı kıtada keşide edilmiş ve ödenmesi şart kılınmış sayılır.
Yukarda yazılı müddetler, çekte keşide günü olarak gösterilen tarihten itibaren işler.)
a- 3167 Sayılı Çek Yasası‘na göre çekin üzerinde yazan keşide tarihinden önce çekin muhataba ibrazı, suçun oluşumunu engellememekte iken 28.02.2009 tarihinde 3167 Sayılı Çek Yasasına eklenen geçici 2. maddeye göre; çekin önceden ibrazı halinde karşılıksız çek keşide etmek suçu oluşmamakta, ancak karşılıksız çıkan çek nedeniyle hukuki takip yapılması mümkün olmaktaydı.
b- 5941 Sayılı Çek Kanunu‘na göre ise; çekin üzerinde yazan keşide tarihinden önce ibraz edilmesi halinde hem karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet vermek suçu oluşmamakta hem de bu çekle ilgili hukuki takip yapılması engellenmektedir. (Madde 3/8 – GEÇİCİ Madde 1/8)
5 – KEŞİDECİNİN YETKİSİ;
Çeki keşide edenin çek keşide etmeye yetkili olup olmadığı araştırılmalıdır. Keşideci, çek keşide etmeye yetkili olmadığı halde hesap sahibinin bilgi ve isteği dışında çek keşide etmiş ise; 5941 Sayılı Çek Kanununda düzenlenen suç oluşmaz, ancak unsurları bulunması halinde T.C.K. düzenlenen dolandırıcılık suçu oluşur.
6 – Çek hakkında ihtiyati tedbir kararı ya da mahkeme tarafından verilmiş ödemeden men kararı bulunması halinde ihtiyati tebbir veya ödemeden men kararının kaldırılıp kaldırılmadığı araştırılmalıdır.
7- ŞÜPHELİNİN SAVUNMASININ ALINMASI;
C.M.K. hükümlerini uygulanmak suretiyle şüphelinin savunması alınmalıdır.
8- YABANCI PARA CİNSİNDEN KEŞİDE EDİLEN ÇEKLER;
Yabancı para ile çek keşide etmek mümkündür.
Ancak; hükümde tayin edilen adli para cezası Türk Lirası olmalıdır. Herhangi bir yabancı para cinsinden (dolar, euro, vs.) ceza tayin edilerek hüküm kurulamaz.
Yabancı paranın Türk Lirası karşılığı belirlenmelidir.
Çekte belirtilen yabancı paranın, çekin muhataba ibraz edildiği tarihte Merkez Bankasının efektif satış kuruna göre Türk Lirası karşılığı bulunmalıdır.
9- ADLİ PARA CEZASI MİKTARININ BELİRLENMESİ:
5941 Sayılı Çek Kanunu 3. maddesine göre muhatap banka karşılıksızdır işlemi yaparken, ibraz edilen çekin arkasına;
Banka tarafından ibraz eden hamile kısmi ödeme yapılmış ise bu miktar çek bedelinden düşüldükten sonra ya da banka ibraz eden hamile hiç ödeme yapmamış ise bu durum belirtilmek suretiyle çekin karşılıksız kalan miktarını açıkça yazmak zorundadır.
Mahkemece tayin edilen adli para cezası; muhatap bankanın çekin arkasında açıkça gösterdiği çek bedelinin karşılıksız kalan kısmından az olmamalıdır.
Ancak; resmi belgelerle kanıtlanmak suretiyle ya da şikayetçinin kabul etmesi halinde hüküm tarihine kadar söz konusu çek karşılığı hamile ödenen bedel cezadan düşülmelidir.
10- HÜKÜM KURMA
a-
Çeki keşide etsin veya etmesin “hesap sahibi gerçek kişi” hakkında; 5941 Sayılı Çek Kanunu 5/1. maddesine göre çekin karşılıksız kalan miktarından az olmamak üzere adli para cezası ve çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı,
b- Hesap sahibi gerçek kişi adına açılmış çek hesabından, “Yetkili yada yetkisiz temsilci” veya “yetkisiz vekil” hakkında sadece çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı, (Madde 5/4.)
c- İbraz tarihinde tüzelkişi adına “çek hazırbulundurmakla yetkili tüzelkişi temsilcisi” veya mali sorumlu belirlenmemiş ise “yönetim organının” tamamı hakkında; 5941 Sayılı Çek Kanunu 5/1. maddesine göre çekin karşılıksız kalan miktarından az olmamak üzere adli para cezası ve çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı,
d- İbraz tarihinde tüzelkişi adına çek karşılığını bankada hazır bulundurmakla yükümlü olmadığı halde çek keşide eden tüzelkişi temsilcisi veya vekili hakkında, sadece çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı, (Madde 5/4.)
e- Hesap sahibi tüzelkişi hakkında, sadece çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı, (Madde 5/4.) Kararı verilmelidir.
Hüküm kurulabilmesi için Cumhuriyet savcılığınca, cezalandırılmaları talebiyle iddianame düzenlenmiş olmalıdır.(Tebligname No:10/2010-41)

————————————————————

BU KARARLAR KARŞISINDA:(Tebligat ve Savunma)

Usul kurallarındaki değişikliğin geçmişe etkili olmaması ve yürürlükten sonra uygulanması ilkesinin Yargıtayca dikkate alınmadığını (zira mahkeme kararı 3167 sayılı yasa yürürlükteyken verilmiş) ve bunun sonucu olarak da 20.12.2009 tarihinden önce de sanığa CMK 195 meşruhatlı çağrı kağıdı çıkartılarak sonuçlandırılan tüm yargılamalarda verilen kararların sırf bu nedenle bile bozulmaya mahkum olduğu, hatta bu tarihten önce yapılan tebligatlarla sürdürülen davalarda da sanık savunmasının mutlaka alınması gerektiğini… anlamamız gerekiyor..

>Çek ibrazı ve karşılıksız işlemi

04/01/2010 202 yorum

>Yeni Çek Kanununa göre çeklerin bankaya ibrazı ve karşılıksız çek işlemleri aşağıdaki kurallara göre yapılacaktır.

3167 Sayılı kanuna göre;
3. Maddede, çekin muhataba ibrazı, banka tarafından çekin bedelinin ödenmesi, çekin karşılıksız olduğunu tesbiti ve karşılıksız kalan kısım için gecikme cezası düzenlenmiştir.
Maddenin 1. fıkrasında, çek bedelinin nasıl ödeneceği, 2. ve takip eden fıkralarda karşılıksız işleminin nasıl yapılacağı ve bankanın sorumlu olduğu miktar belirtilmiştir.
Karşılıksız çek işlemi 2. 3. 4. 5. ve 6. fıkralara göre yapılacaktır.
Karşılıksız  çek işlemi yapılabilmesi için;
a- Çekin, üzerinde yazan keşide tarihine göre kanuni ibraz süresi içerisinde ibraz edilmesi,
b- Hamilin, karşılıksız çek işlemi yapılmasını talep etmesi,
c- Çekin arkasına, ibraz tarihi, hesap durumu, bankanın yükümlülüğü çerçevesinde ödediği miktar, ibraz eden kişinin ya da tüzelkişi temsilcisinin adı soyadının yazılması,
d- Çekin arkasının hamille birlikte banka görevlisinin de imzalaması,Gerekir.

İbraz eden, çekin arkasını imzalamaktan kaçınırsa karşılıksız çek işlemi yapılmaz.
Çekin arkasında; Banka tarafından ödenen miktar çek bedelinden düşüldükten sonra karşılıksız kalan tutar açıkça belirtilir.
Banka tarafından ödenen miktar; hesap sahibinin banka hesabında bulunan parası + bu miktar yetmediğinde bankanın yükümlülüğü gereği (en çok 600 TL) ödemekle yükümlü olduğu miktardır.

5941 s. Çek Yasası’na göre; çeklerde, hamilin kısmi ödemeyi kabul edip etmemesine göre karşılıksız işlemi yapılmaktadır.
1 – Hamilin kısmi ödemeyi kabul etmesi halinde ibraz ve karşılıksız çek işlemi:
3. maddenin 4.ve 6. fıkralarına göre karşılıksız işlemi yapılacaktır.

Örnek;
A- ) Hesap bakiyesi sıfır, hesap sahibinin hesabında hiç para yok;
a- Çek bedeli 600 TL veya daha az,
Banka, 600 TL yi geçmemek üzere çek bedelini hamile ödeyecek ve karşılıksız işlemi yapılmayacaktır.
b- Çek bedeli 1.000 TL,
Banka, yükümlülüğü gereği 600 TL yi hamile ödeyecek, 400 TL için karşılıksız işlemi yapılacaktır.
c- Çek bedeli 1.500 TL,
Banka, yükümlülüğü gereği 600 TL yi hamile ödeyecek, 900 TL için karşılıksız işlemi yapılacaktır.
B – ) Banka hesabında 500 TL bulunmakta olsun,
a- Çek bedeli 600 TL.
Banka hesapta bulunan 500 TL yi + ödemekle yükümlü olduğu miktardan 100 TL yi ödeyecek ve karşılıksız işlemi yapılmayacaktır.
b- Çek bedeli 1.000 TL,
Banka, hesapta bulunan 500 TL + yükümlülüğü gereği 400 TL yi hamile ödeyecek karşılıksız işlemi yapılmayacaktır
c- Çek bedeli 1.500 TL,
Banka, hesapta bulunan 500 TL + yükümlülüğü gereği 600 TL yi hamile ödeyecek, karşılıksız kalan 400 TL için karşılıksız işlemi yapılacaktır.

2 – Hamil tarafından kısmi ödemenin kabul edilmemesi halinde (hesapta bulunan para+bankanın ödemekle yükümlü olduğu miktar) ibraz ve karşılıksız çek işlemi;
3. Maddenin 5. ev 2. fıkraları uyarınca; karşılıksız çek işlemi yapılacaktır.
Örnek;
Çek bedeli 10.000 TL olduğu halde banka hesabında 500 TL bulunmaktadır. Hamil kısmi ödemeyi kabul etmedi. Bankanın ödemekle yükümlü olduğu miktarın dışında sadece bankada bulunan miktar çek bedelinden düşülecek ve 9.500 TL olarak karşılıksız çek işlemi yapılacaktır. Burada bankanın ödemekle yükümlü olduğu miktar (600 TL) karşılıksız işleminde göz önüne alınmayacaktır.

1- Hamil tarafından kısmi ödemenin kabul edilmesi halinde;
Banka, karşılıksız işlemi yapıldıktan sonra çekin arka ve ön yüzünün onaylı fotokopisini ibraz eden hamile verir, çekin aslı banka tarafından muhafaza edilir. Çek aslının mahkeme veya icra dairesi tarafından istenmesi halinde bu mercilere gönderilir.
2- Hamil tarafından kısmi ödemenin kabul edilmemesi halinde (hesapta bulunan para+bankanın ödemekle yükümlü olduğu miktar);
İbraz tarihi ve ödememe nedeni çekin arkasına yazılır ve hamilin imzası alınmak suretiyle çekin aslı hamile geri verilir, onaylı fotokopisi bankada saklanır. Bu durumda karşılıksız çek işlemi 2. fıkraya göre yapılır.

Bu duruma göre infazları tamamlanmamış dosyalar yeniden ele alınıp, gerek hesapta gerekse bankaca kısmi ödeme yapılarak karşılıksız çek işlemi yapılıp yapılmadığı belirlenecektir..

Bu Karşılıksız çeklerle ilgili Yargıtay Savcısının yazısıdır, defalarca okumama rağmen bir şey anladığım söylenemez, ama dosyaların yeniden alınması güzel bir gelişme…